Een veelgestelde praktische vraag is: kan ik vlees kopen en eten in een supermarkt of bij een gewone slager, of moet ik koosjer geslacht vlees kopen, of misschien vegetariër worden?

In Genesis lezen we dat Adam het groene kruid te eten kreeg.

וַיֹּ֣אמֶר אֱ-לֹק‏ים הִנֵּה֩ נָתַ֨תִּי לָכֶ֜ם אֶת־כׇּל־עֵ֣שֶׂב ׀ זֹרֵ֣עַזֶ֗רַע אֲשֶׁר֙ עַל־פְּנֵ֣י כׇל־הָאָ֔רֶץ Algemene voorwaarden לָכֶ֥ם יִֽהְיֶ֖ה לְאׇכְלָֽה׃

God zei: “Zie, Ik geef jullie alle zaaddragende planten die op de hele aarde groeien, en alle bomen die vruchten dragen; die zullen jullie tot voedsel dienen.” (Genesis 1:29)

De mening van de Rambam [1] Volgens Rashi mocht Adam geen vlees eten. [2] Het verschil is dat Adam wel vlees mocht eten, maar alleen van een dier dat een natuurlijke dood was gestorven. Hij mocht absoluut geen enkel deel van een levend dier eten.

Na de zondvloed kreeg Noach van God toestemming om dieren te doden voor voedsel.

Algemene voorwaarden Algemene voorwaarden תִּרְמֹ֧שׂ Algemene voorwaarden

De vrees en de angst voor u zullen rusten op alle dieren op aarde en op alle vogels in de lucht – alles wat op aarde in beweging is – en op alle vissen in de zee; zij zijn in uw hand gegeven.

Algemene voorwaarden Algemene voorwaarden

Elk levend wezen zal tot uw voedsel dienen; zoals met het groene gras, zo geef Ik u dit alles. (Genesis 9:2-3)[3]

De volgende twee redenen worden onder andere aangevoerd waarom de mens dieren mocht eten;

(1) De dieren overleefden de vloed alleen dankzij de inspanningen van Noach. Omdat ze hun leven aan hem te danken hadden, hadden Noach en zijn nakomelingen rechten over hen verworven – waaronder het recht om ze te consumeren (Ramban, 1:29).

(2) De mens was na de zondvloed zwakker (zoals blijkt uit zijn kortere levensduur). De flora van de wereld was van mindere kwaliteit dan vóór de zondvloed. De wereld zou nu seizoenen kennen, met lange, onproductieve winters. De mens zou zich ook verder verspreiden – naar koudere gebieden op aarde. Daardoor zou hij vlees nodig hebben om te overleven (Malbim, R. Hirsch). [4]

Hoewel Noach dieren mocht doden, is het gepast voor een mens om medelijden met dieren te hebben en ze op de meest pijnloze manier mogelijk te doden. Een mens heeft immers geen onbeperkte toestemming gekregen om een levend wezen te laten lijden. Bovendien is het passend voor een mens om zich zoveel mogelijk van wreedheid te distantiëren. [5] Niet alleen bij het doden van dieren, maar in al zijn omgang met dieren. We mogen ze op geen enkele manier onnodig pijn of lijden toebrengen. Dit valt onder het gebod dat in het Hebreeuws Tza'ar ba'alei Chayim heet en ook van toepassing is op de Noachieten. [6]

Hoewel het eten van vlees werd toegestaan, werden er ook beperkingen gesteld. Noach, en daarmee de mensheid, mocht geen vlees gebruiken dat afkomstig was van gedomesticeerde of wilde zoogdieren en vogels, terwijl deze nog in leven waren.

Dit kunnen we leren uit Genesis 9:4, waar staat:

אַךְ־בָּשָׂ֕ר בְּנַפְשׁ֥וֹ דָמ֖וֹ לֹ֥א תֹאכֵֽלוּ׃

Je mag echter geen vlees eten waar nog bloed in zit. [7]

Er is geen minimumhoeveelheid die een Noachiet moet consumeren om aansprakelijk te worden gesteld voor Eiver min ha-Chai. Zelfs de kleinste hoeveelheid van een eetbaar deel van een dier, Eiver min ha-Chai, is voldoende om straf te krijgen. Het doorslikken van een heel levend wezen is echter niet verboden. Het verbod geldt immers alleen voor vlees dat "afkomstig is van" een levend wezen. [8] [9]

Terug naar de oorspronkelijke vraag: is het toegestaan om vlees uit de supermarkt te eten? Je weet immers niet of het vlees afkomstig is van een levend dier. Op het moment dat je het vlees koopt, weet je zeker dat het dier dood is. (Tenzij het bijvoorbeeld oesters uit de Rocky Mountains zijn). En de wijzen wijzen erop dat het dan niet langer onder het verbod van Eiver min ha-Chai valt. Zodra het dier sterft, is het eten van het vlees dat ervan afkomstig is niet langer strafbaar met de doodstraf. De wijzen voegden hier echter aan toe dat vlees dat van een levend dier is afgenomen, voor iedereen en voor altijd verboden blijft – zelfs nadat het dier is gestorven.

Vlees dat loskomt [tijdens het stervensproces] wordt beschouwd als vlees dat loskomt van een levend wezen en is een Noachiet verboden, zelfs nadat het dier is gestorven. [10]

Het probleem in moderne slachthuizen is dat de dieren worden verdoofd met een elektrische schok voordat ze worden gedood. Hoewel het dier er dood uitziet – omdat het niet beweegt of omdat het is gestopt met ademen – betekent dit niet dat het hart permanent is gestopt met pompen. Bij een correcte uitvoering van de slachting is er echter voldoende tijd na de eigenlijke slachting om het hart permanent te laten stoppen voordat er vlees voor menselijke consumptie wordt verwijderd. [11]

Het is toegestaan om vlees in een gewone supermarkt te kopen. Twee redenen kunnen worden aangevoerd om deze versoepeling toe te staan, namelijk Safek (twijfel) en Rov (meerderheid).

Safek betekent hier dat er meer dan 50% twijfel bestaat over de vraag of het stuk vlees Eiver min ha-Chai is. Rov betekent hier de nietigverklaring van een verboden substantie die vermengd is met een meerderheid van een ononderscheidbare toegestane substantie. Als een verboden item vermengd is met een meerderheid van toegestane items tot het punt dat we de twee niet meer van elkaar kunnen onderscheiden, dan wordt het verboden item bij sommige soorten mengsels als "nietig" beschouwd in de meerderheid. Er bestaan echter verschillende rabbijnse meningen (sommige strenger en sommige milder) over welke (indien van toepassing) van bovenstaande punten gelden voor Eiver min ha-Chai dat door Noachieten gegeten zou kunnen worden. [12] [13]

Conclusie

Het willens en wetens eten van vlees van een levend dier is strafbaar.

Het eten van vlees van een dier dat nog niet dood was op het moment dat het werd geslacht, is na de dood van het dier verboden, maar niet strafbaar.

Vlees uit de supermarkt kan door Noachieten gekocht en gegeten worden.

Slotopmerking

Er zijn Noachieten die ervoor kiezen geen vlees in de supermarkt te kopen, omdat ze het kleine risico willen vermijden om vlees te eten dat verboden is (hoewel niet strafbaar). Ze kiezen er bewust voor om alleen gecertificeerd koosjer geslacht vlees te eten. Wanneer ze deze strikte regels naleven – wat niet verplicht is – kan het voor hen verboden worden om terug te keren naar het eten van niet-koosjer vlees, tenzij ze expliciet hebben aangegeven dat ze deze extra strengheid "zonder gelofte" naleven. Ze mogen wel uit eten gaan in een restaurant, maar ze mogen daar geen gerechten eten die echt vlees bevatten. [14]


Door Angelique Sijbolts

Bronnen:

[1] Sefaria, zie Rambam – https://www.sefaria.org/Genesis.1.29?lang=bi&with=Rashi&lang2=en
[2] ] Rasji over Tractaat Sanhedrin 57a – 4 https://www.sefaria.org/Sanhedrin.57a.4?lang=en&with=Rashi&lang2=en
[3] Genesis 9:2-3
[4] Vlees na de zondvloed
[5] ] De Goddelijke Code 4e editie p. 238
[6] Sefer Chassidim 666
[7] Genesis 9:4
[8] De Noachitische wetten, p. 349, verwijzend naar Maimonides., Hilchos Melachim 9:10. en Chullin 102b
[9] De Goddelijke Code, 4e editie, blz. 243
[10] De Noachitische wetten, blz. 350, verwijzend naar Chullin 121b
[11] Eigen onderzoek en interviews bij een lokaal slachthuis.
[12] De Noachitische wetten, blz. 353
[13] De Goddelijke Code, 4e editie, deel IV, hoofdstuk 6.
[14] De Noachitische wetten, blz. 355

Met dank aan dr. Michael Schulman en rabbijn Tani Burton voor de feedback.

© Copyright, alle rechten voorbehouden. Als je dit artikel leuk vond, moedigen we je aan om het verder te verspreiden.

Onze blogs kunnen tekst/quotes/verwijzingen/links bevatten die auteursrechtelijk beschermd materiaal bevatten van Mechon-Mamre.org, Aish.nl, Sefaria.org, Chabad.orgen/of VraagNoah.orgdie we gebruiken in overeenstemming met hun beleid.